شبکه بلاک چین خصوصی (Private Blockchain)
بلاک چین خصوصی یکی دیگر از انواع Blockchain هاست که تنها در یک شبکه بسته کار میکند. نوع پرایوت این شبکهها عموما در سازمانها یا شرکتهایی که فقط تعداد محدودی از اعضا اجازه دسترسی به آن را دارند مورد استفاده قرار میگیرد. میزان امنیت، اختیارات، مجوزها و دسترسی، در دست سازمان کنترل کننده آن است. بنابراین، بلاکچینهای خصوصی از نظر کاربرد مشابه نوع عمومی هستند، اما کوچکتر بوده و شبکه محدودی دارند. از شبکههای Private blockchain، برای رایگیری، مدیریت زنجیره تامین، هویت دیجیتال، مالکیت دارایی و غیر استفاده میشود.
از جمله انواع بلاک چین های خصوصی میتواند Multichain، شبکه Corda و پروژههای Hyperledger نظیر Fabric و Sawtooth را نام برد.
بنابراین بلاک چین پرایوت یک شبکه محدود از نودهای مجاز است. هیچ کسی خارج از این شبکه خصوصی قادر به دسترسی به اطلاعات تبادل شده میان دو گره نیست. حال با وجود همه این ویژگیها، بلاکچینهای خصوصی مزایا و معایب خاص خود را دارند.
مزایای بلاک چین خصوصی
سرعت: تراکنشهای بلاکچینهای خصوصی با سرعت بالاتری نسبت به نوع عمومی انجام میپذیرند. بنابراین نرخ تراکنشها بر ثانیه (Transactions Per Secons) یا به طور خلاصه TPS، در نوع پرایوت این شبکهها بیشتر است. دلیل این است که در مقایسه با نوع Public بلاک چینها، تعداد محدودی از نودها در شبکههای Private وجود دارد. این امر فرایند اجماع یا تائید تراکنش توسط تمامی گرهها در شبکه را تسریع میبخشد. همچنین، نرخ اضافه شدن تراکنشها در بلاکها نیز بالاتر است. بلاک چینهای خصوصی قادر به تسهیل تراکنشها با نرخ بالاتر تا هزاران یا صدها هزار TPS در لحظه هستند.
مقیاسپذیری: نوع خصوصی Blockchainها بسیار مقیاسپذیر هستند، یعنی میتوانید بسته به نیاز خود، اندازه شبکه Private را انتخاب کنید. بهعنوان مثال، اگر سازمانی نیازمند یک بلاک چین با 20 نود باشد، پیادهسازی آن کار راحتی است. حال پس از اجرا، اگر به گرههای بیشتری نیاز باشد، باز هم اضافه کردن نودهای جدید امری ساده است. از آنجایی که این ویژگی انعطافپذیری لازم برای افزایش یا کاهش اندازه شبکه بدون کار زیاد را فراهم میکند، بنابراین باعث افزایش مقیاسپذیری بلاکچینهای خصوصی میشود.
معایب بلاک چین خصوصی
نیاز به ساخت اعتماد: همانطور که گفتیم، بلاک چین عمومی مانند یک کتاب یا اصطلاحا یک دفتر کل باز است. این ویژگی امنیت و مشروعیت تمامی کاربران را به ارمغان میآورد. اما در یک شبکه خصوصی، مشترکین محدودی در یک شبکه محدود وجود دارد. خصوصا در یک سازمان که کارمندان یکدیگر را میشناسند، این امر بیشتر خودش را نشان میدهد. این افراد باید با ایجاد اعتماد قادر به انتقال اطلاعات محرمانه درون شبکه باشند.
امنیت پایینتر: از آنجایی که بلاک چینهای خصوصی تعداد نودهای کمتری دارند، احتمال رخنه امنیتی به آنها بالاتر است. در صورتی که گرهها به سیستم مدیریت مرکزی دسترسی پیدا کنند، توانایی دسترسی به کل نودها در شبکه را خواهند داشت. این امر هک کردن کل Blockchain خصوصی و سوءاستفاده از اطلاعات را امکانپذیر میکند.
تمرکز: به دلیل محدود بودن نوع پرایوت بلاکچینها، به یک سیستم مدیریت دسترسی و هویت (IAM) نیاز است. این سیستم تمامی حقوق اداری و مدیریتی را دارست و اجازه اضافه کردن نود جدید به شبکه یا تصمیمگیری در خصوص میزان و سطح دسترسی افراد به اطلاعات ذخیره شده در بلاک چین را میدهد. کل این سیستم با ایده عدم متمرکز که یکی از بنیانهای فناوری Blockchain بوده در تضاد است.
شبکه بلاک چین خصوصی (Private Blockchain)
بلاک چین خصوصی یکی دیگر از انواع Blockchain هاست که تنها در یک شبکه بسته کار میکند. نوع پرایوت این شبکهها عموما در سازمانها یا شرکتهایی که فقط تعداد محدودی از اعضا اجازه دسترسی به آن را دارند مورد استفاده قرار میگیرد. میزان امنیت، اختیارات، مجوزها و دسترسی، در دست سازمان کنترل کننده آن است. بنابراین، بلاکچینهای خصوصی از نظر کاربرد مشابه نوع عمومی هستند، اما کوچکتر بوده و شبکه محدودی دارند. از شبکههای Private blockchain، برای رایگیری، مدیریت زنجیره تامین، هویت دیجیتال، مالکیت دارایی و غیر استفاده میشود.
از جمله انواع بلاک چین های خصوصی میتواند Multichain، شبکه Corda و پروژههای Hyperledger نظیر Fabric و Sawtooth را نام برد.
بنابراین بلاک چین پرایوت یک شبکه محدود از نودهای مجاز است. هیچ کسی خارج از این شبکه خصوصی قادر به دسترسی به اطلاعات تبادل شده میان دو گره نیست. حال با وجود همه این ویژگیها، بلاکچینهای خصوصی مزایا و معایب خاص خود را دارند.
مزایای بلاک چین خصوصی
سرعت: تراکنشهای بلاکچینهای خصوصی با سرعت بالاتری نسبت به نوع عمومی انجام میپذیرند. بنابراین نرخ تراکنشها بر ثانیه (Transactions Per Secons) یا به طور خلاصه TPS، در نوع پرایوت این شبکهها بیشتر است. دلیل این است که در مقایسه با نوع Public بلاک چینها، تعداد محدودی از نودها در شبکههای Private وجود دارد. این امر فرایند اجماع یا تائید تراکنش توسط تمامی گرهها در شبکه را تسریع میبخشد. همچنین، نرخ اضافه شدن تراکنشها در بلاکها نیز بالاتر است. بلاک چینهای خصوصی قادر به تسهیل تراکنشها با نرخ بالاتر تا هزاران یا صدها هزار TPS در لحظه هستند.
مقیاسپذیری: نوع خصوصی Blockchainها بسیار مقیاسپذیر هستند، یعنی میتوانید بسته به نیاز خود، اندازه شبکه Private را انتخاب کنید. بهعنوان مثال، اگر سازمانی نیازمند یک بلاک چین با 20 نود باشد، پیادهسازی آن کار راحتی است. حال پس از اجرا، اگر به گرههای بیشتری نیاز باشد، باز هم اضافه کردن نودهای جدید امری ساده است. از آنجایی که این ویژگی انعطافپذیری لازم برای افزایش یا کاهش اندازه شبکه بدون کار زیاد را فراهم میکند، بنابراین باعث افزایش مقیاسپذیری بلاکچینهای خصوصی میشود.
معایب بلاک چین خصوصی
نیاز به ساخت اعتماد: همانطور که گفتیم، بلاک چین عمومی مانند یک کتاب یا اصطلاحا یک دفتر کل باز است. این ویژگی امنیت و مشروعیت تمامی کاربران را به ارمغان میآورد. اما در یک شبکه خصوصی، مشترکین محدودی در یک شبکه محدود وجود دارد. خصوصا در یک سازمان که کارمندان یکدیگر را میشناسند، این امر بیشتر خودش را نشان میدهد. این افراد باید با ایجاد اعتماد قادر به انتقال اطلاعات محرمانه درون شبکه باشند.
امنیت پایینتر: از آنجایی که بلاک چینهای خصوصی تعداد نودهای کمتری دارند، احتمال رخنه امنیتی به آنها بالاتر است. در صورتی که گرهها به سیستم مدیریت مرکزی دسترسی پیدا کنند، توانایی دسترسی به کل نودها در شبکه را خواهند داشت. این امر هک کردن کل Blockchain خصوصی و سوءاستفاده از اطلاعات را امکانپذیر میکند.
تمرکز: به دلیل محدود بودن نوع پرایوت بلاکچینها، به یک سیستم مدیریت دسترسی و هویت (IAM) نیاز است. این سیستم تمامی حقوق اداری و مدیریتی را دارست و اجازه اضافه کردن نود جدید به شبکه یا تصمیمگیری در خصوص میزان و سطح دسترسی افراد به اطلاعات ذخیره شده در بلاک چین را میدهد. کل این سیستم با ایده عدم متمرکز که یکی از بنیانهای فناوری Blockchain بوده در تضاد است.

برای طراحی سایب از کجا شروع کنیم؟